Begrippenlijst

Bewindvoerder

Een bewindvoerder behartigt de financiële en zakelijke belangen van iemand die op dit punt wilsonbekwaam is, bijvoorbeeld omdat hij/zij de ziekte van Alzheimer heeft. Een bewindvoerder wordt door de rechter aangesteld.

BOPZ

De wet Bijzondere Opnemingen in Psychiatrische Ziekenhuizen (BOPZ) regelt de opnameprocedure en de rechtspositie van bijvoorbeeld ouderen met dementie die niet vrijwillig in een verpleeghuis verblijven.

CIZ

Om WLZ-zorg te krijgen heeft u een indicatie nodig van het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). Dit is een besluit waarin staat welke zorg u nodig heeft en hoeveel. 

Cliëntdossier

Iedere cliënt van SHDH heeft een dossier, dat onder andere het cliëntleefplan bevat.

Curator

Een curator is iemand die niet alleen de zakelijke en financiële belangen van iemand behartigt (zie onder bewindvoerder), maar ook andere belangen, bijvoorbeeld van iemands woon- en leefsituatie en gezondheid (zie onder mentor). Een curator wordt door de rechter aangesteld.

CVA

CVA is de afkorting voor Cerebrovasculair Accident. Dat betekent letterlijk 'ongeluk in de bloedvaten van de hersenen'. Dat kan een hersenbloeding of een herseninfarct zijn. Vaak spreekt men dan van een beroerte. In Janskliniek zijn twee (groeps)woningen waar mensen met een (CVA) kunnen revalideren.

CVZ

Het College voor zorgverzekeringen is een overheidsorganisatie die erover waakt dat verzekerden via de Zorgverzekeringswet en de Wet Langdurige Zorg de zorg kunnen krijgen die voor hen noodzakelijk is.

EVV’er

In de zorg- en dienstverlening staat de cliënt centraal. Meestal zijn hier verschillende mensen bij betrokken. Een Eerst Verantwoordelijke Verzorgende of EVV'er is ervoor verantwoordelijk dat de zorg die iemand krijgt, goed op elkaar is afgestemd. Hij/zij bewaakt dit proces. De cliënt en alle bij de cliënt betrokken zorgverleners geven belangrijke signalen door aan de EVV'er.Die houdt in de gaten of er in het cliëntleefplan nieuwe afspraken moeten worden gemaakt met de cliënt over de zorg- en dienstverlening. De EVV'er is ook voor de cliënt en zijn of haar verwanten het eerste aanspreekpunt.  

Extramuraal

Betekent letterlijk ‘buiten de muren’. Vakjargon voor zorg die bij iemand thuis, dus niet in een verzorgings- of verpleeghuis, wordt geleverd. Zie ook intramuraal.

Geriatrie

De naam geriatrie komt van het Griekse woord 'geron', dat 'oudere' betekent, en van 'iatros', dat 'arts' betekent. Het specialisme is speciaal gericht op ouderen met meerdere aandoeningen tegelijkertijd. Vaak gaat het om een combinatie van lichamelijke, psychische en sociale problemen.

Intramuraal

Betekent letterlijk ’binnen de muren’. Vakjargon voor wonen en zorg in een verzorgings- of verpleeghuis. Zie ook extramuraal.

Mantelzorg

Mantelzorg is onbetaalde zorg voor zieke familieleden of vrienden. Het gaat bij mantelzorg om intensieve zorg voor langere tijd.

Mentor

Een mentor behartigt de belangen van iemand die dat zelf niet meer goed kan. Een mentor behartigt bijvoorbeeld de belangen van iemands gezondheid en woon- of  leefsituatie. Een mentor behartigt geen zakelijke of financiële belangen. Dat doet een bewindvoerder of curator. Net als een bewindvoerder of een curator wordt een mentor door de rechtbank aangesteld.

NAH

NAH is de afkorting voor Niet Aangeboren Hersenletsel. Dat is hersenletsel dat op latere leeftijd is ontstaan ten gevolge van een ongeluk of een ziekte. Dus niet bij of vlak na de geboorte. In Janskliniek zijn twee (groeps)woningen voor mensen met Niet Aangeboren Hersenletsel.

NZa

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) is een onafhankelijke toezichthouder in de zorg.

Ontmoetingsgroep

Ontmoetingsgroepen zijn er voor mensen met geheugenproblemen en hun verwanten. Ontmoetingsgroepen organiseren dagactiviteiten voor de deelnemers en gespreksgroepen voor hun mantelzorgers.

Palliatieve zorg

Palliatief betekent letterlijk 'verzachtend'. Palliatieve zorg is erop gericht iemand die ongeneeslijk ziek is een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven te geven in de beperkte tijd die hem of haar nog gegeven is. Zorgverleners hebben niet alleen aandacht voor de lichamelijke klachten waarmee patiënten te maken kunnen krijgen, maar nadrukkelijk ook voor de psychische, sociale en spirituele problemen die zich bij de patiënt en zijn omgeving kunnen voordoen. Palliatieve zorg wordt daarom weleens ‘totale zorg’ genoemd: zorg voor zowel lichaam als geest en ziel. ‘Een comfortabel ziekte- en sterfbed’ is te allen tijde het belangrijkste doel van de betrokken zorgverleners.

PGB

Een Persoonsgebonden budget (PGB) is een geldbedrag waarmee u zorg kunt inkopen bij een zorgaanbieder of bij iemand in uw eigen netwerk. Zie ook Zorg-in-natura (ZIN).

Psychogeriatrie

De psychogeriatrie is het onderdeel van de geneeskunde dat zich bezighoudt met aandoeningen die gepaard gaan met beperkingen van de geestelijke vermogens (psycho) op hogere leeftijd (geriatrie).
In de praktijk houdt men zich bezig met verstandelijke beperkingen die te maken heben met geheugenproblemen, bijvoorbeeld bij mensen met de ziekte van Alzheimer of de ziekte van Korsakov.
Psychogeriatrie wordt in de wereld van verpleeg- en verzorgingshuizen vaak afgekort tot PG. Zie ook somatiek.

SHDH

De naam SHDH was tot een aantal jaren geleden de afkorting van Stichting Hervormde Diakonale Huizen, ofwel S.H.D.H. Die afkorting wordt niet meer gebruikt.  

Somatiek

Met somatiek of somatisch wordt bedoeld dat iemand een lichamelijke ziekte of handicap heeft. Zie ook psychogeriatrie.

VWS

De zorgsector valt onder het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). 

WLZ

De Wet Langdurige zorg verzekert de hoge kosten van - vaak langdurige - behandeling, begeleiding, verpleging en verzorging. De WLZ is een volksverzekering. Vrijwel iedereen die in Nederland woont of werkt is automatisch WLZ-verzekerd en betaalt hiervoor een WLZ-premie. Voor het gebruik van WLZ-zorg kan een eigen bijdrage gelden.

WMO

De Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) zorgt ervoor dat iedereen kan meedoen aan de maatschappij en zelfstandig kan blijven wonen. Het gaat bijvoorbeeld om mensen met beperkingen door ouderdom of handicap, een chronisch psychisch probleem, maar ook om vrijwilligers en mantelzorgers. Als meedoen of zelfstandig wonen niet lukt zonder hulp, kan iemand de gemeente vragen om ondersteuning, zoals hulp bij het huishouden of een rolstoel. Gemeenten voeren de WMO uit en iedere gemeente legt andere accenten.

ZIN

Zorg in natura betekent dat u zorg, begeleiding, hulp of voorzieningen ontvangt via een instelling of leverancier die een contract heeft met uw zorgkantoor of uw gemeente. U betaalt zelf een inkomensafhankelijke eigen bijdrage voor deze zorg of voorzieningen. Zie ook Persoonsgebonden budget (PGB).

zorgkantoor

Nederland is verdeeld in ongeveer 30 zorgkantoorregio's. De grootste ziektekostenverzekeraar in een bepaald gebied is belast met de uitvoering van de WLZ. De afdeling van de ziektekostenverzekeraar die dat doet, heet het zorgkantoor. In Kennemerland is dat het zorgkantoor van Achmea. Het zorgkantoor maakt afspraken met zorgaanbieders over de hoeveelheid zorg die ze in een bepaald jaar kunnen leveren, tegen welke prijs en onder welke voorwaarden. 

ZZP

Een indicatiebesluit van het CIZ heeft de vorm van een zorgzwaartepakket (ZZP). Een indicatie geeft aan op welke zorg en op hoeveel zorg iemand recht heeft. Voor de sector verpleging en verzorging zijn er tien verschillende zorgzwaartepakketten, die oplopen in zorgzwaarte. Er zijn er acht voor langdurige zorg en twee voor kortdurende zorg. Hoewel iedere client natuurlijk uniek is, zijn er voor de sector verpleging en verzorging tien verschillende cliëntprofielen gemaakt, die op de meeste cliënten van toepassing zijn.
Ieder zorgzwaartepakket is onderverdeeld in de drie componenten: woonzorg, dagbesteding en behandeling. Iedere component bestaat weer uit verschillende functies. De component woonzorg bijvoorbeeld heeft drie functies: individuele begeleiding, persoonlijke verzorging en verpleging. In iedere ZZP staat welke componenten en welke functies van toepassing zijn.
Ook geeft een ZZP de totaaltijd aan die kan worden besteed aan een cliënt, bijvoorbeeld 3 tot 5 uur per week voor een cliënt met ZZP 1, of 18 tot 22 uur voor een cliënt met ZZP 8. Iemand met ZZP 1 kan niet meer zelfstandig wonen, en heeft alleen enige begeleiding nodig. Iemand met ZZP 8 is chronisch ziek, heeft een ernstige lichamelijke handicap en heeft daarom intensieve zorg nodig in een beschermende woonomgeving.